ومعاد ؛ آن است كه : مكلّف بداند واقرار كند كه قيامت بر حق است ، وهر مرده‌اى زنده خواهد شد از براي ثواب وعقاب وحساب ودادن حقّ مردم ورفتن به بهشت ، يا دوزخ ، وگذشتن از پل صراط كه بر جهنّم كشيده است واز مو باريكتر واز شمشير تيزتر است ، وبهشت ودوزخ بر حقّ است والحال هر دو موجود است . ودليل بر معاد ؛ آيات قرآني است « 1 » واخبار بسيار كه أهل اسلام از حضرت پيغمبر صلّى اللّه عليه وآله وسلّم روايت كرده‌اند « 2 » وهمچنين اجماع جميع پيغمبران بر حقيقت آن . سؤال ضيو [ 816 ] : خوش طبعى كه مشتمل باشد بر دروغ - چنانكه مدار مردم روزگار بر آن است - جايز است يا نه ؟ جواب : أحوط ترك است ، ونهى از مطلق كذب وارد شده « 3 » . سؤال ضيز [ 817 ] : شوخى ومزاح كردن به عدالت ضرر دارد يا نه ؟ جواب : نه ، بلكه سنّت است خصوصا در سفر ، ما دام كه مشتمل بر دروغ وحرامى نباشد ومستلزم اذيّت ديگرى نشود ، چنانكه حضرت پيغمبر صلّى اللّه عليه وآله وسلّم وائمّه عليهم السّلام وصحابه وعلماء مىنموده‌اند « 4 » . مروى است كه : روزى حضرت پيغمبر صلّى اللّه عليه وآله وسلّم با حضرت أمير عليه السّلام خرما مىخوردند وحضرت پيغمبر صلّى اللّه عليه وآله وسلّم به پنهانى هسته‌هاى [ خرماى ] خود را در پيش حضرت أمير عليه السّلام مىگذاشت ، وبعد از فراغ ديدند كه بيشتر هسته نزد حضرت أمير عليه السّلام است ، پس به حضرت أمير عليه السّلام فرمود : « يا علي ! أنت أكول »

--> ( 1 ) طه ( 20 ) : 55 ، حج ( 22 ) : 5 - 7 ، مؤمنون ( 23 ) : 16 ، روم ( 30 ) : 19 و 20 ، يس ( 36 ) : 12 و 51 - 54 و 78 - 83 ، صافات ( 37 ) : 16 - 68 ، غافر ( 40 ) : 59 وآيات ديگر . ( 2 ) محجة البيضاء : 8 / 284 - 389 ، احياء العلوم : 4 / 485 - 547 . ( 3 ) كافى : 2 / 338 - 343 حديث 1 - 22 ، وسائل الشيعة : 12 / 243 باب 138 . ( 4 ) بحار الأنوار : 16 / 294 - 299 حديث 1 - 4 .